Klinikte tanıtım nerede biter, reklam nerede başlar?

Yeni içerik planı masada: haftada üç önce ve sonra görseli, memnun hasta videoları, ay sonuna kadar bir kampanya. Görseller güçlü, plan mantıklı görünüyor. Klinik sahibi onaylamadan önce bir şey soruyor: "Bunlar bize ceza getirir mi?"

Cevabın büyük kısmı evet ve dayanağı tek bir metin.

Hangi düzenleme

Sağlık Bakanlığı'nın Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmeliği 29 Temmuz 2023'te Resmî Gazete'de (sayı 32263) yayımlandı. Kapsamında hekimler, diş hekimleri ve diğer sağlık meslek mensupları, özel sağlık kuruluşları ve uluslararası sağlık turizmi aracı kuruluşları var.

Yönetmelik açık ya da örtülü her türlü reklamı, kim yaparsa yapsın yasaklıyor. İzin verdiği şey bilgilendirme ve tanıtım.

Paylaşılabilenler

• Hekim için: mesleki ve akademik unvan, ana dal ve yan dal uzmanlığı, muayene gün ve saatleri, hasta kabul edilen yer.
• Kuruluş için: hizmet verilen uzmanlık dalları, adres ve iletişim.
• İkisi için de: sağlığı koruyucu ve geliştirici bilgi.

İnternet sitesindeki bilginin son güncelleme tarihi açıkça yazılıyor. Arama motorunda kullanılan anahtar kelimeler ve sonuç sayfasında görünen bilgiler de aynı ilkelere uymak zorunda.

Çizginin öbür tarafı

• Tedavinin etkisini kıyaslayan, talep oluşturan önce ve sonra görselleri.
• Hasta yorumlarının ve teşekkür ifadelerinin paylaşılması; hastanın teşekkür beyanını oluşturacak faaliyetler.
• Görsel içerikli sponsorlu, yani ücret verilerek yayınlatılan paylaşımlar.
• Aracılar ya da yayın kanalları üzerinden hastayı belirli bir hekime veya kuruluşa yönlendirmek; özendirme, çekiliş ve hediye.
• Kişinin rızası olmadan arama yapmak ya da mesaj göndermek.

Hasta görseli kullanılacaksa hastanın açık rızası ayrıca isteniyor ve rıza geri çekildiğinde içerik kaldırılıyor.

Yaptırım

Sağlık tesisi için ilk iki ihlalde uyarı, bir yıl içindeki üçüncü ihlalde ilgili birimin üç gün süreyle faaliyetinin durdurulması öngörülüyor. Hekimler için 1219 sayılı Kanun'a göre idari para cezası var.

Kişisel veri tarafı ayrıca işliyor. Kişisel Verileri Koruma Kurulu, yazılı izni alınmış bir hastanın tedavi bilgilerini ve görsellerini paylaşan bir özel hastane ile hekime 250.000 TL idari para cezası verdi; Kurul'a göre hastanın izni tek başına paylaşımı hukuka uygun hâle getirmiyordu (Türk Dermatoloji Derneği bilgi notu).

Yurt dışına yönelik tanıtım ise ayrı bir metne bağlı: 2017 tarihli Uluslararası Sağlık Turizmi ve Turistin Sağlığı Hakkında Yönetmelik.

Geride kalan alan

Yasak listesi uzun görünüyor ama geride kalan alan dar değil. Hasta karar vermeden önce zaten bilgi arıyor: işlem nasıl yürür, ne kadar sürer, kime uygun, kime değil. Bu soruları cevaplayan içerik, koruyucu ve bilgilendirici kaldığı sürece yönetmeliğin içinde.

Asıl fark çoğu zaman reklamda değil, sonrasında oluşuyor: hasta kendisi yazdığında aynı gün dönülmesi, randevunun hatırlatılması, rızası olan kişiye kontrol zamanının bildirilmesi. Bunların hiçbiri tanıtım değil, hizmetin kendisi. Fiyat soran hastanın neden dönmediği fiyat soran hasta yazısında; rıza ve mesaj kuralının ticari ileti tarafı İYS ve ticari ileti onayı yazısında.

Bu yazı genel bilgilendirmedir, hukuki görüş değildir. Kendi tanıtım düzeniniz için sağlık hukukuyla çalışan bir avukata danışmak gerekir.

Mevzuata uygun dil ile talep takibinin birlikte nasıl kurulduğu klinik lead sistemi sayfasında. Kendi tanıtım düzeninize birlikte bakmak isterseniz, aşağıdan yazın.