Web sitem var ama müşteri gelmiyor: site broşür, yol değil

Site altı ay önce teslim edildi. Açılışta güzel bir görsel var, kurumsal bir metin, hizmetlerin listesi, en altta bir iletişim formu. Telefondan da düzgün görünüyor. Kimse şikâyet etmedi.

Ama telefon eskisinden fazla çalmıyor. Bir şey eksik olduğu belli, sadece neyin eksik olduğu belli değil. Ve teklif isteyince gelen cevap genelde şu oluyor: "siteyi yenileyelim."

Çoğu zaman yenilenmesi gereken tasarım değil.

Site kendini anlatıyor, ziyaretçiye ne yapacağını söylemiyor

Bir işletme sitesine giren kişi bir şey aramaya gelir: fiyat aralığı, "benim durumumda ne oluyor", ne kadar sürer, kime konuşacağım. Site ise genelde başka bir şey anlatır: kaç yıldır bu işi yaptığını, vizyonunu, kalite anlayışını.

Bu ikisi çakışmadığında ziyaretçi bir şey yapmıyor. Kızmıyor, itiraz etmiyor; sadece geri tuşuna basıyor ve o an kimse bunu görmüyor.

En basit sınama şu: sitenizi açın ve tek bir soruyu cevaplayın. "Buraya ilk kez giren biri, bir dakika içinde ne yapmalı?" Cevap tek cümleyle gelmiyorsa, ziyaretçi de bulamıyor demektir.

Sonraki adım tek olmalı ve her yerde aynı olmalı

Çoğu sitede sonraki adım birden fazla: üstte telefon, ortada form, altta e-posta, bir yerde de WhatsApp düğmesi. Bunun "seçenek sunmak" olduğu sanılıyor, oysa karar yükünü ziyaretçiye devretmek oluyor.

Seçenek çoğaldıkça hiçbiri öne çıkmıyor ve en sık seçilen "hiçbiri" oluyor. Sitenin taşıdığı adım tek olmalı: hangi kanaldan, ne yazarak, kime ulaşılacağı. Kalanlar kalsın ama görsel olarak ikinci sırada dursun.

Bir de o adımın ne getireceği yazılmalı. "İletişime geçin" bir şey söylemiyor. "Durumunuzu yazın, aynı gün ne yapılabileceğini söyleyeyim" söylüyor: karşı tarafa ne olacağını, ne kadar sürede olacağını ve ne kadarına bağlanacağını anlatıyor.

Reklamdan gelen ziyaretçi için bu tek adım ayrı bir sayfada kurulur; nedeni landing page neden ayrı yazısında.

Cevaplanmayan sorular kararı erteliyor

İnsanlar bilmedikleri şeye evet demiyor. Fiyat bandı, süre, süreç, kimin ilgileneceği, sonra ne olacağı: bunların hiçbiri sitede yazmıyorsa ziyaretçi soru sormak zorunda kalıyor. Soru sormak da bir eşik ve çoğu kişi o eşiği aşmıyor.

Fiyatı yazmak her işte mümkün olmayabilir; ama bir aralık, bir başlangıç noktası, bir "neye göre değişir" listesi neredeyse her işte mümkün. Belirsizliği azaltan her cümle, sonraki adımın önündeki bir engeli kaldırıyor.

Aynı şey kanıt için de geçerli. Gerçek iş fotoğrafı, izin alınmış bir müşteri adı, işin nasıl yürüdüğünü anlatan bir süreç bölümü: bunlar güveni artırıyor. Uydurma yorum, kısaltılmış isimler ve kaynağı olmayan yüzdeler ise ters etki yapıyor, çünkü okuyan da bunun uydurulabildiğini biliyor.

Belki de sorun sitede değil, siteye gelen kişide

Bir ihtimal daha var ve bu ihtimal genelde hiç konuşulmuyor: siteye kimse girmiyor olabilir.

Site yayına alınmakla bulunur hâle gelmiyor. Aramalarda çıkması için o sayfaların aranan soruya cevap veriyor olması, reklam veriliyorsa reklamın o sayfaya gitmesi, işletmenin haritalarda ve dizinlerde kayıtlı olması gerekiyor. Bunlar kurulmadan "site müşteri getirmiyor" demek, açılmamış bir dükkânın vitrinini tartışmak oluyor. Yeni bir sitenin aramada görünmeye başlaması ayrıca zaman alıyor; ilk aylarda neyin beklenip neyin beklenmeyeceği Google'da çıkmıyorum yazısında.

Bunu ayırmak da kolay: bir ay içinde siteye kaç kişi girdi, hangi sayfalara girdi, nereden geldi. Sayı çok düşükse sorun sitenin içinde değil, siteye giden yolda.

Sıra: önce yol, sonra sayfa, sonra tasarım

Pratikte düzeltme sırası şöyle işliyor.

Önce ölçüm: kaç ziyaretçi geliyor, nereden geliyor, hangi sayfada bırakıyor. Bu olmadan yapılan her değişiklik tahmin.

Sonra sayfanın kendisi: tek bir sonraki adım, ziyaretçinin gerçekten sorduğu soruların cevabı, kanıt ve kimin muhatap olduğunun görünmesi.

Sonra talebin düştüğü yer: gelen mesaj nereye yazılıyor, kim dönüyor, ne kadar sürede. Site mükemmel çalışsa bile bu halka kopuksa sonuç değişmiyor. Bunu ayrıca yazdım: WhatsApp'a gelen talebi kaybetmeden yönetmek.

Tasarım en sona kalıyor ve genelde sıra ona gelmeden telefon çalmaya başlıyor.

Özet

Müşteri getirmeyen sitede sorulacak soru "yeniden yapalım mı" değil, "ziyaretçi buraya geliyor mu, geldiğinde ne yapması gerektiğini anlıyor mu" olmalı. İki sorunun cevabı da ölçülebilir ve ikisi de tasarımdan önce geliyor.

Sitenin dönüşüm tarafını nasıl kurduğumu dönüşüm odaklı web sitesi, ziyaretçiyi adım adım talebe götüren yapıyı funnel kurulumu, ölçüm tarafını da ölçüm ve geri besleme sayfasında anlattım. Kendi sitenizde hangi halkanın kopuk olduğunu konuşmak isterseniz, aşağıdan yazın.